Leczenie lekomanii

Lekomania, czyli uzależnienie od leków, może zostać uleczone wyłącznie po odpowiedniej diagnozie problemu i podjęciu zasadniczych kroków. Z roku na rok wzrasta liczba sprzedawanych leków i osób cierpiących na uzależnienie, ponoszących śmierć na skutek przedawkowania. Dowiedz się, na czym polega leczenie uzależnień od leków, jakie są objawy i przyczyny lekomanii oraz kiedy należy skorzystać z profesjonalnej pomocy, aby nie było za późno.

Objawy lekomanii – czym jest uzależnienie od leków i jak je rozpoznać

Lekomania to jeden z nałogów polegający na uzależnieniu od leków i przyjmowaniu ich przez dłuższy czas w nadmiernej ilości. Najczęściej dotyczy ona uzależnienia od środków przeciwbólowych i przeciwzapalnych, leków uspokajających, nasennych, hormonalnych, dopingujących na lub bez recepty. Substancje psychoaktywne zawarte w lekach takie jak opioidy, benzodiazepiny czy barbiturany wchodzą w reakcje z procesami metabolicznymi, wywołując silne uzależnienia. Samodzielnie odstawienie leków jest bardzo trudne, gdyż pojawiają się objawy zespołu abstynencyjnego. W takich przypadku leczenie lekomanii wymaga detoksykacji i terapii pod nadzorem doświadczonych specjalistów.

Objawy lekomanii nie są łatwe do zdiagnozowania, gdyż osoba uzależniona nie zawsze zdaje sobie sprawę ze swojego problemu, a bliscy mogą sądzić, że przyjmowane środki są z przepisu lekarza. Oto najczęstsze objawy, które sugerują zaistniały problem:

  • utrata kontroli nad przyjmowanymi lekami,
  • działania koncentrujące się na zdobyciu leków, które mogą prowadzić do zaniedbywania bliskich i pracy zawodowej,
  • konieczność przyjmowania zwiększonej dawki leków ze względu na wzrost tolerancji,
  • silny przymus zażywania środków, nawet mimo ustąpienia objawów choroby,
  • zmiana nastroju i osobowości w razie nieprzyjęcia dawki leku,
  • zwiększenie ilości wizyt u lekarza w celu uzyskania recept,
  • nieudane próby odstawienia leków.

Jakie są przyczyny lekomanii

Trudno znaleźć jedną i konkretną przyczynę lekomanii – może to być zbiór predyspozycji, które sprawiają, że dochodzi do rozwinięcia się uzależnienia. Wykazano, że dotyczy ona głównie populacji osób dorosłych, szczególnie wśród osób młodych z zaburzeniami depresyjnymi, lękowymi, zaburzeniami somatycznymi, objawami psychotycznymi i nadużywających kokainy, alkoholu, amfetaminy i opiatów. Duży wpływ na rozwój lekomanii ma także wszechobecność leków, łatwy dostęp do wielu środków i sugestywność kampanii reklamowych.

Do czego może prowadzić lekomania

Długotrwałe przyjmowanie leków bardzo często prowadzi do uzależnienia psychicznego i fizycznego, dlatego lekoman może odczuwać objawy tzw. zespołu abstynencyjnego. Pojawia się złe samopoczucie, zwiększona nerwowość, niepokój, lęki, dreszcze, drżenie mięśni, bezsenność i zaburzenia snu, nudności, pogorszenie pamięci i koncentracji, a nawet halucynacje. W dłużej perspektywie może dojść do zaburzeń pracy wątroby, nerek, układu nerwowego i powstawania wrzodów żołądka, w zależności od rodzaju przyjmowanych środków.

Jak leczyć lekomanię

Leczenie uzależnienia od leków jest długotrwałym procesem, który powinien odbywać się w ośrodku leczenia lekomanii. Pierwszym krokiem jest postawienie właściwej diagnozy, a następnie przeprowadzenie detoksykacji, czyli odtrucia organizmu, które polega na stopniowym ograniczaniu środka uzależniającego, aż do jego całkowitej eliminacji. Detoksykacja powinna być zawsze wykonywana pod kontrolą specjalistów. Po odtruciu rozpoczyna się terapię odwykową realizowaną ambulatoryjnie lub stacjonarnie – jest to psychoterapia indywidualna lub/i grupowa oraz psychoedukacja.

Leczenie uzależnień od leków nasennych, przeciwbólowych i innego rodzaju substancji może odbywać się na podstawie różnych modeli terapeutycznych. Ośrodek leczenia uzależnień od leków stosuje m.in. model Minnesota, opracowując indywidualną mapę problemów, motywację do działania, by skuteczniej pokonać problem. W przypadku uzależnienia od leków nasennych i uspokajających doskonale sprawdza się model społeczności terapeutycznej, gdzie osoby uzależnione wspólnie pracują i zdobywają nowe umiejętności, by nawiązywać odpowiednie relacje z otoczeniem.

Za każdym razem terapeuci po dokładnym wywiadzie indywidualnego przypadku ustalają sposób leczenia lekomanii, stawiając diagnozę i dobierając do niej najbardziej odpowiednie terapie. Specjaliści w najlepszych ośrodkach wiedzą, jak leczyć uzależnienie od leków przeciwbólowych, nasennych i innych substancji, dlatego najlepiej rozpocząć leczenie jak najwcześniej, gdyż nie jest ono łatwe ani krótkie.